SWORD  OF VOID

Λιγα λόγια για το IAIDO

απο τον ΚΩΤΣΕΛΗ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟ.

 

Το IAIDO είναι ο πιό σύγχρονος τρόπος του τραβήγματος του μακρυού σπαθιού.
Το IAIDO ξεχωρίζει απο το KENJUTSU που είναι τεχνικές που γίνονται με το σπαθί εκτός θήκης και απο το KENDO που είναι η καθε αυτού Ιαπωνική ξιφασκία.
Επίσης το KENDO είναι ενα διεθνή σπόρ.
Οι βασικές τεχνικές στο IAIDO είναι το τράβηγμα του σπαθιού απο την θήκη με σποπό το κόψιμο ή την άμυνα, συνίθως ακολουθούμενο απο ένα άλλο κόψιμο , μετά την κίνηση CHIBURI ( τίναγμα του σπαθιού με τέτοιον τρόπο ώστε να αφερεθεί το αίμα και τυχόν ιστοί απο την λεπίδα) και τελικά την κίνηση NOTO δηλαδή την επαναφορά του σπαθιού στην θήκη του.
Καθώς το KENJUTSU και οι τεχνικές τραβήγματος του σπαθιού (ΒΑΤΤΟ-ΗΟ) διδάσκονταν μαζί , τώρα είναι δύο διαφορετικές μορφές τέχνης.
Το IAIDO σαν η τεχνική του τραβήγματος του σπαθιού έγινε γνωστό το 1930 και τώρα χρησιμοποιείται όχι μόνο σαν η τεχνική του σπαθιού αλλά σαν μία μορφή πνευματικής και φυσικής πειθαρχίας δίνοντας έμφαση στην αυτοσυγκέντρωση και την διαμόρφωση του χαρακτήρα του εκπαιδευόμενου.

IAIDO Εκπαιδευση.

H  εκπαίδευση στο IAIDO περιλαμβάνει σόλο φόρμες (SOLO FORMS) και συνοδούς φόρμες (partner forms) που ονομάζονται KUMIDACHI.Ολες οι φόρμες έχουν το προτόκολλο της έμφασης του σωστού χειρισμού του σπαθιού.Οι σόλο φόρμες αποτελούνται απο τον σωστό τράβηγμα, κόψημο και την σωστή επιστροφή του σπαθιού στην θήκη του.Οι φόρμες KUMIDACHI γίνονται χρησιμοποιώντας ξύλινα σπαθιά (BUKOTTO).

IAIDO ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ

Αν και περισσότεροι samurai ήταν άνδρες και εκπαιδεύονταν στο μακρύ σπαθί , τώρα το IAIDO το μαθαίνουν και γυναίκιες σε όλα τα μέρη του κόσμου.

Συγκεκριμένα , τα δύο πρακτικότερα στύλς του IAIDO είναι το Muso Shinden Ryu και το Jikiden Eishin Ryu τα οποία είναι παρακλάδια του αρχικού στύλ ,του batto jutsu  του οποίου ιδρυτής είναι ο Hayashizaki Jinsuke Shigenobu.
Και τα δύο στύλ περιέχουν 3 σέτ απο kata.To αρχάριο σέτ, το μεσαίο επιπέδου σέτ και το κρυφό σέτ  (OKU) για υψηλού επιπέδου μαθητές.Τα ονόματα των σέτ είναι τα ίδια και για τα δύο στύλ.
Το σετ των αρχάριων (Omori Ryu)  χωρίζεται σε 12 kata.Απο το 11δέκατο kata μέχρι το γονάτισμα ονομάζεται SEIZA  και το πρώτο kata αρχίζει απο την όρθια στάση.3 φόρμες γνωστοποιούν στους μαθητές τα βασικά του τραβήγματος του σπαθιού, κοψήματος και επιστροφής του  στην θήκη .
Η γονατιστή στάση δίνει στους μαθητές (IADOKA) σταθερότητα ,κατασκευή δύναμης και έλεγχο του χαμηλότερου σημείου του σώματος.

Το μεσαίο σέτ (Hasegawa Eishin Ryu) απαρτίζεται απο 10 kata  με τον εκπαιδευόμενο να κάθεται σε στάση tatehiza ( με το γόνατο του ενός ποδιού σηκωμένο και το άλλο σε seiza.O αντίπαλος σε αυτήν την φόρμα είναι πιό κοντά στον εκπαιδευόμενο απο ότι στα πρώτα σέτ .Ετσι χρειάζονται περισσότερες κινήσεις κοψήματος και καρφώματος.Η κίνηση των ποδιών είναι πιό γρήγορη σέρνοντας το ένα γόνατο  πηγαίνοντας μπρός ή πίσω και συγχρόνως κόβοντας.
Το υψηλό επιπέδου σέτ ονομάζεται OKU-IAI (ΚΡΥΦΟ –ΙΑΙ) και αποτελείται απο την όρθια και την tatehiza στάση.Το kata σε αυτό το επίπεδο φαίνεται ότι είναι απλό σαν μια φυσική κίνηση αλλα αυτή η απλότητα είναι παραπλανητική.Ο εκπαιδευόμενος μπορεί να χρειαστεί 10 χρόνια για να μάθει σωστά την τεχνική των κινήσεων απο τις 3 φόρμες.Αλλωστε η εκπαίδευση στο IAIDO έχει την αίσθηση της απλής σκέψης στην επίθεση όσο και στην άμυνα.
Το IAIDO σε σχέση με άλλες πολεμικές τέχνες είναι μή ανταγωνήσιμο όπου η ελευθερη και απλή σκέψη στην κίνηση, του δίνει την αίσθηση της διαμόρφωσης του χαρακτήρα του εκαπαιδευόμενου.

IAIDO ΣΤΟΛΕΣ

Η στολή αποτελείται απο  το KEIKOGI ( ένα απλό ρηχτό «παλτό» σαν μισό κιμονό) , το HAKAMA ( μία μακρυά «φούστα» με πιέτες ) και το OBI (Ζώνη).
Ανάλογα με το στύλ το HAKAMA μπορεί να είναι άσπρο,σκούρο μπλέ ή μαύρο.
Υψυλού επιπέδου μαθητές φορούν το παραδοσιακό κιμονό ,το OBI και το HAKAMA για δημόσιες εμφανήσεις.Εκτός απο τα προστατευτικά στα γόνατα δεν επιτρέπεται ο εκπαιδευόμενος να φορά τίποτα άλλο.Στην εκαπάιδευση και μόνο με την άδεια των δασκάλων , οι μαθητές μπορούν να έχουν τα shinkens (αληθινά σπαθιά ,όχι ακονισμένα ).

 

ΒΑΘΜΟΙ ΣΤΟ IADIO

Αν και το DO σημαίνει «δρόμος»  , στο IAIDO οι βαθμοί  αποκτώνται με αργότερο ρυθμό απο ότι στις άλλες πολεμικές τέχνες.Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής υπάρχουν μή επίσημα kyu επίπεδα στα οποία πέρνεις το DAN ( μαύρη ζώνη) σαν βαθμό.Στο Muso Shinden Ryu χρειάζονται 3 χρόνια για να φτάσεις το πρώτο DAN που σημαίνει ότι ο μαθητής καταλαβαίνει το Omori Ryu σέτ.
Δεν υπάρχει διάκριση μεταξύ ανδρών και γυναικών στους βαθμούς.Για να διδάξεις IAIDO χρειάζεται να έχεις 5 DAN και πάνω που σημαίνει σίγουρα 20 χρόνια εκπαίδευση και βαθύτερη κατανόηση των 3ών φορμών.
Οι γυναίκιες επειδή δεν άρχησαν να μαθαίνουν IAIDO γρήγορα , οι περισσότεροι καθηγητές είναι άνδρες ενώ δεν συμβαίνει το ίδιο σε άλλες πολεμικές τέχνες όπως για παράδειγμα το KENDO.

 

 IAIDO ΑΡΧΕΣ και ΑΞΙΟΜΑΤΑ

Καθώς το Batto-ho και το Kenjutsu διδάχτηκαν πρίν το 1600 , οι τεχνικές του σπαθιού έγιναν γνωστές μετά αυτήν την μέρα , ανακλώντας τις εκαιρίες στους ρόλους των samurai απο τους στρατιώτες κατα την διάρκεια των Ιαπωνικών Πολέμων μεταξύ των πολιτών και των μελών του βασιλιά.
Οι samurai φορούσαν το DAISHO ( ενα ζευγάρι σπαθιά , ενα μικρό και ένα μεγάλο) ,
 το ΚΑΤΑΝΑ (μακρύ σπαθί ) και το WAKIZASHI (κοντό σπαθί ) , περασμένα μέσα στο OBI (Ζώνη).
Εκείνες τις ημέρες το τράβηγμα του σπαθιού είχε ιδιαίτερο ρόλο διότι οι μάχες ήταν συχνές και κοινές για την ειρήνη και την επίλυση των μικροδιαφορών μετάξυ των πολιτών.

Το IAIDO χαρακτηρίστηκε ώς μια τέχνη άμυνας με το γεγονός ότι οι εκπαιδευόμενοι ξεκινούν και τελειώνουν τα kata με το σπαθί στην θήκη.
Στα αρχικά και στα μεσαία στάδια του kata μαθαίνουν να ενεργούν παρά να προκαλούν μία επίθεση αλλά σε φορμές με περισσότερη κατηγορία γίνονται πιό επιθετικοί τραβώντας το σπαθί και σπρωχνοντας το πλήθος και κόβοντας τον ανυποψίαστο αντίπαλο.

Κατα το MEIJI ( Φεουδαρχική Περίοδος 1863-1912) η κυβέρνηση διάλυσε την κλάση των SHOGUN και απαγόρευσε να φορούν σπαθιά μετά το 1868.
Παλαιότερα μέλη των SAMURAI συνέχισαν να εξασκούνται στις τεχνικές του σπαθιού αλλα η έμφαση μεταφέρθηκε απο την μονομαχία στην πειθαρχία και στο κτήσιμο του χαρακτήρα.Οι τεχνικές IAIDO οργανώθηκαν σε αρχικό , μεσαίο και ανεβασμένο στάδιο εξάσκησης.Το IAIDO δεχτηκε επιρροές απο άλλες Ιαπωνικές ιδέες γνωστές και σε άλλες παραδοσιακές τεχνικές όπως : κομψότητα, απλότητα , jo-ha-kyu, shu-ha-ri, zanshin, in-yo (yin-yang) koshi, ma-ai, και τα kata χρησιμοποιήθηκαν σαν αρχές εκπαίδευσης.

Το zanshin  ειναι το αίσθημα της παρατεταμένης αντίληψης.Το IAIDO kata ανέθρεψε το zanshin και με το τρόπο αυτόν παρότρυνε τον εκαπαιδευόμενο να φανταστεί τον αντίπαλο.Στο Kumidashi οι μαθητές μαθαίνουν το zanshin σε μοτίβα επίθεσης , άμυνας και αντεπίθεσης.Το MUSHIN ( χωρίς νού) θεωρήθηκε ότι προήλθε απο το εσωτερικό των τεχνικών του IAIDO Το zanshin είναι πιό πρακτικό και ρεαλιστικό.

Το MΑ-ΑΙ  αναφέρεται  στην απόσταση των αντιπάλων , στο σημείο όπου οι δυνάμεις είναι εξουδετερομένες αλλα που μπορεί οτιδήποτε να συμβεί.
Στην ουσία το MΑ-ΑΙ   ειναι το ΜΑ το οποίο είναι η κίνηση μέσα στον χώρο και στο χρόνο.Το ΜΑ δεν διδάσκεται αλλα αποκτάται μεσα απο την εκπαίδευση.
Ο IADOKA ( μαθητής του IAIDO) που έχει καταλάβει το ΜΑ έχει ενα μοναδικό και ξεχωριστό τρόπο αντίληψης του χώρου και του χρόνου.
Αν συνδιαστεί με την αντίληψη του zanshin τότε έχει φτάσει σε ένα μεγάλο επίπεδο.

Στο IAIDO η κίνηση του κοψήματος του σπαθιού γίνεται προς 8 κατεθύνσεις.
Κατευθείαν κάτω , οριζόντια ( απο τα αριστερά προς τα δεξιά και το αντίστροφο) ,διαγώνια κάτω και επάνω αριστερά και στην δεξιά πλευρά , και τέλως το κάρφωμα.
Τα παραπάνω κοψήματα λέγονται HAPPOGIRI (δηλαδή «κοψήματα προς τις 8 κατευθύνσεις»).

Το IAIDO μοιράζεται με τις αλλες παραδοσιακές τέχνες την αίσθηση του JO-HA-KYU.Είναι ενα φορμαρισμένο πρωτόκολλο του « αργού , μεσαίου και γρήγορου» κοψήματος καθώς επίσης και του « αρχικού ,μεσαίου και τελικού» κτυπήματος..
Ξεκινάει απο το αρχικό τράβηγμα και το μικρό κόψημο και φτάνει μέχρι και το τελικό ακαριαίο κτύπημα.

Το ΙΝ-ΥΟ ( ΥΙΝ-ΥΑΝG) είναι η ενότητα των συμπληρωματικών αντιθέσεων.
Στο  ΙΝ-ΥΟ υπάρχει μια θανατηφόρα τεχνική και ετσι το IAIDO πέρνει την μορφή του στοχασμού της ζωής και του θανάτου.

Το SHU-HA-RI χρησιμοποιείται για να μετρήσει την πρόοδο του εκπαιδευόμενου
(IADOKA) κατα την εκπαίδευση.SHU σημαίνει «συντηρητικός» και μεταφράζεται ώς «παράδοση». ΗΑ σημαίνει «σπάζω» και μεταφράζεται ώς «σπάζω την παράδοση»
Επίσης θα μπορούσε να μεταφραστεί και ώς «το σπάσιμο της κατανόησης».
RI σημαίνει «ελευθερία» και μεταφράζεται ώς «βρίσκω το δικό μου στύλ» ή   «διαφυλασσώ το στύλ και προσθέτω σε αυτό».Το IAIDO σε αυτήν την περίπτωση είναι μια ελέυθερη μορφή τέχνης.Πολλοί λιγοι εκπαιδευόμενοι μαθαίνουν αυτό το είδος του IAIDO , αν και παραμένει ο κυριότερος στόχος της εκπαίδευσης.

 

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ IAIDO

To IAIDO έχει την προελευσή του στις τεχνικές της  χρήσης του KATANA (μακρύ σπαθί) των samurai οι οποίες κωδικοποιήθηκαν στις αρχές του 1390.Οταν ο Tokugawa Shogunate (1603-1867) ενωποίησε την χώρα μετά από τον εμφύλιο πόλεμο οι samurai μετατράπηκαν απο πολεμιστές σε εξευγενισμένους πολίτες ,ικανους να υπηρετούν την κυβέρνηση.Οι ικανότητές τους περιλάμβαναν τις πολεμικές τέχνες, το διάβασμα , το γράψιμο , διοίκηση και καλές τέχνες όπως καλλιγραφία και ζωγραφική.
Η ειρήνη άλλαξε τις αιτίες στην εκπαίδευση των πολεμικών τεχνών.Ο Hayashizaki Jinsuke Shigenobu (1546-1621) δεν ήταν μόνο ο ιδρυτής του IAIDO επειδή κωδικοποίησε την τεχνική του batto-jutsu  (Τεχνικές τραβήγματος του σπαθιού) που ονόμασε Shimmei Muso Ryu  , αλλά προοθώντας την ιδέα ότι εξασκόμενος την τεχνική του σπαθιού μπορείς να γίνεις ενα καλύτερο άτομο απο το οποίο η κοινωνία να οφελείται.Το batto jutsu αναπτήχθηκε απο τον Hayashizaki μέσω των αρχη-διδασκάλων οι οποίοι εισήγαγαν καινούργιες φιλισοφικές ιδέες.Το IAIDO στην πραγματικότητα σημαίνει « Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΣΤΙΓΜΗΣ» που χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει την τεχνική του τραβήγματος του σπαθιου το 1932.

Περιγραφή των γωνιών κοψήματος στο Zen Nihon Iaido Kata.

Επιμέλεια: Κωτσέλης Χαράλαμπος

 

 

 
 
 

SWORD OF VOID